Direnç Hesaplama

Bu yazıdan önce direnç ve çeşitleri hakkında bilgiler verdiğimde sabit direnç türleri için renk bantlarından söz etmiştim. İşte bu yazıda bu etiket değerlerinin nasıl okunacağını anlatacağım.

Dirençlerde renk etiketi sabit direnç türlerinde bulunmaktadır. Fakat istisna olarak diğer direnç türlerinde de bazen renk etiketlerine rastlanmaktadır.

Direnç Değeri Okuma İşlemi

Direnç değerini okumaya başlamadan önce Bantların dizilişini kontrol etmek gerekir. Resimde gösterildiği gibi kenara yakın dizilmiş bant tarafından okunmaya başlanır. Ayrıca kenar noktasından başlayan bant çizgisinin yanındaki diğer renkler sık bir şekilde dizilmiştir. Bu gruptan ayrı duran renk değeri ise direncin hata oranı (tolerans) değerini gösterir.

Renk Kodlarına Göre Direnç Değerini Hesaplama

Direnç üzerindeki renkleri kullanarak direncin değerini hesaplamak istenildiğinde ilk olarak direnç üzerinde kaç tane renk bandı olduğu kontrol edilir. Daha sonra ise katsayı,çarpan ve tolerans bant değerleri hesaplanır.

Aşağıda bant sayısına göre direncin kod değerinin nasıl hesaplanacağını gösterdim.

4 Renkli Direnç Hesaplama

Direnç üzerindeki bantlar Katsayı,Çarpan ve Toleransı ifade etmektedir.

4renk2p

1. ve 2. Bant Katsayıyı,

3. Bant Çarpanı,

4.Bant ise Toleransı ifade etmektedir.

5 Renkli Direnç Hesaplama

5 renkli direnci 4 renkli dirençten ayıran en büyük fark 5 renkli dirençte 3. katsayı rengi olmasıdır.

5renk2 elektrik

5renk2 elektrik

1. 2. ve 3. Bant Katsayıyı,

4.Bant Çarpanı,

5. Bant Toleransı ifade etmektedir.

6 Renkli Direnç Hesaplama

6renkdirenc elektrik

6renkdirenc elektrik

1. 2. ve 3. Bant Katsayıyı,

5. Bant Çarpanı

6. Renk

Direnç Renk Kodları Tablosu

RENKLER KATSAYI değeri Çarpan Tolerans
Sıcaklık
katsayısı
1. band 2. band 3. band
Siyah 0 0 1
Kahverengi 1 1 1 10 ± %1 100 ppm
Kırmızı 2 2 2 100 ± %2 50 ppm
Turuncu 3 3 3 1k 15 ppm
Sarı 4 4 4 10k 25 ppm
Yeşil 5 5 5 100k ± %0.5
Mavi 6 6 6 1M ± %0.25
Mor 7 7 7 10M ± %0.10
Gri 8 8 8 ± %0.05
Beyaz 9 9 9
Altın 0.1 ± %5
Gümüş 0.01  ± %10
Renksiz  ± %20

Yukarıda direnç çizgilerinin, renk kodları ve renklerin konumuna göre alacağı değerler gösterilmiştir.

Şimdi ise bu renk kodlarına göre dirençlerin nasıl hesaplanacağını gösterelim.

4 Renkli Direnç Örneği

4renkdiren_elektrik

4renkdiren_elektrik

1.Katsayı Kahverengi(1)
2.Katsayı Siyah(0)
Çarpan Kırmızı(100)
Tolerans Gümüş(%10)
İşlem:
10×100
Direncin Değeri= 1000Ω = 1KΩ
Tolerans Değeri = ±100Ω

5 Renkli Direnç Örneği

7 (1)elektrik

7 (1)elektrik

1.Katsayı Turuncu(3)
2.Katsayı Turuncu(3)
3.Katsayı Kırmızı(2)
Çarpan Kırmızı(100)
Tolerans Kahverengi(%1)
İşlem:
332×100
Direncin Değeri=33200Ω=33,2KΩ
Tolerans Değeri=±332Ω

6 Renkli Direnç Örneği

6rdir elektrikkkkk

6rdir elektrikkkkk

1.Katsayı Kahverengi(1)
2.Katsayı Kırmızı(2)
3.Katsayı Sarı(4)
Çarpan Turuncu(1000)
Tolerans Kahverengi(%1)
Sıcaklık Katsayısı Kırmızı(50ppm)
İşlem:
124×1000=124000Ω=124KΩ
Tolerans Değeri=±1024Ω